پیشینه پژوهش و مبانی نظری اضطراب(فصل دو)

پیشینه پژوهش و مبانی نظری اضطراب(فصل دو)

در ۲۶صفحه ورد قابل ویرایش با فرمت docx

توضیحات: فصل دوم پایان نامه کارشناسی ارشد (پیشینه و مبانی نظری پژوهش)

توضیحات نظری کامل در مورد متغیر

پیشینه داخلی و خارجی در مورد متغیر مربوطه و متغیرهای مشابه

رفرنس نویسی و پاورقی دقیق و مناسب

منبع : انگلیسی و فارسی دارد (به شیوه APA)

نوع فایل: WORD و قابل ویرایش با فرمت docx

قسمتهایی از متن مبانی نظری و پیشینه

اضطراب

اهمیت اضطراب در زندگی عصر حاضر را نویسندگانی چون کاموس[۱] که دوران ما را قرن ترس نامیده است و ادون در شعر خود تحت عنوان عصر اضطراب، به خوبی مطرح کرده است. اضطراب، هیجان ناخوشایندی است که با اصطلاحاتی نظیر نگرانی، دلشوره، وحشت و ترس بیان می­شود و با درجات مختلفی بروز می­کند، بنابراین اضطراب نوعی ترس و ناراحتی بی­دلیل است، نشانه بسیاری از اختلالات روانشناختی محسوب می­شود که اغلب با رفتارهای دفاعی مانند فرار از یک موقعیت ناخوشایند یا انجام یک عمل طبق نظم و آیین معین کاهش می­یابد. لانگ (۱۳۷۴) معتقد است که اضطراب یک سازه­ی فرضی است و ترکیبی از تظاهرات جسمانی و روانی را به دنبال دارد که قابل انتساب به خطرات واقعی نیستند و به صورت دوره­ای یا مستمر بروز می­کند. اضطراب اثرات خاصی بر شناخت می­گذارد و بر طبق DSM-IV، اضطراب باعث انحراف تفکر و توجه فرد از کاری که انجام می­دهد، می­شود. اضطراب، هسته هیجانات است ولی با این حال زیادی آن باعث مشکل می­شود. اضطراب یک ساختار یکپارچه نیست. دو نوع متمایز اضطراب، تحریک اضطراب و هراس اضطراب در ارتباط با الگوهای متفاوتی از فعالیت مغز وجود دارد. هراس و ترس اضطراب به صورت نگرانی و نشخوار کلامی دیده می­شود و نگرانی به صورت افکاری در مورد سلامت جسمی، توانایی در محل کار و طور کلی جهان می­باشد و همچنین علائم فیزیکی شامل بیقراری، خستگی و تنش عضلانی را به همراه دارد. علائم تحریک اضطراب شامل تپش ضربان قلب، عرق کردن، سرگیجه، تنش تنفس و احساس خستگی می­باشد (اسچینویس[۲]، ۲۰۱۳).

اضطراب باعث اختلال در عملکرد اجتماعی، روانی، مشکل افراطی حالت عاطفه منفی می­شود. نبود لذت و گوش به زنگی در اضطراب قابل مشاهده است. قسمت چپ و راست فرونتال و تمپورال راست در اضطراب نقش دارند و EEG نشان می­دهد که در فرونتال راست اضطراب بیشتر به چشم می­خورد. مدل ظرفیت-برانگیختگی، کاهش و افزایشی اضطراب در قسمت فرونتال را توضیح می­دهد (ریموند، وامی، پارکینسون، گریزلیر، ۲۰۰۵)

اختلال اضطراب اجتماعی

ملاك‌های تشخیص:

الف- ترس آشكار و مستمر از یك یا چند موقعیت اجتماعی یا عملكردی كه شخص در معرض دید اشخاص ناآشنا یا احتمالاً در معرض توجه دیگران قرار می‌گیرد. فرد از این واهمه دارد كه كاری انجام خواهد داد كه موجب تحقیر یا شرمندگی او خواهد شد. در كودكان باید شواهدی از توانایی برای برقراری روابط اجتماعی متناسب با سن، با افراد آشنا وجود داشته باشد.

ب- قرار گرفتن در معرض موقعیت‌های اجتماعی ترس‌آور تقریباً همیشه به اضطراب منجر می‌شود، ممكن است به شكل حمله وحشت‌زدگی وابسته به موقعیت یا با زمینه موقعیتی ظاهر شود.

ج- شخص می‌داند كه ترس مفرط یا غیرمنطقی است.

د- شخص می‌داند از موقعیت­های اجتماعی یا عملكردی ترس‌آور اجتناب كرده یا آنها را با اضطراب یا پریشانی شدید تحمل می­كند.

ه- اجتناب، اضطراب انتظاری یا پریشانی در موقعیت اجتماعی یا عملكردی به طور قابل ملاحظه‌ای با مخالفت­های عادی، كاركرد شغلی، یا فعالیت­ها یا روابط اجتماعی تداخل می­كند، یا پریشانی آشكاری درباره ابتلاء به هراس وجود دارد.

و- ترس یا اجتناب، ناشی از اثرات فیزیولوژیایی مستقیم مواد یا یك بیماری جسمانی نیست و بر حسب یك اختلال روانی دیگر توجیه بهتری ندارد.

ز- اگر یك بیماری جسمانی یا یك اختلال روانی دیگر وجود دارد، ترس موجود در ملاك تشخیص الف مرتبط با آن نیست، برای نمونه، این ترس ناشی از لكنت زبان، رعشه در بیماری پاركینسون، یا رفتار غذا خوردن (غذا خوردن غیرعادی) در بی­اشتهایی عصبی یا پرخوری نیست. ویژگی اصلی اضطراب اجتماعی ترس آشكار و مستمر از موقعیت­های اجتماعی یا عملكردی است كه ممكن است موجب شرمندگی شوند. شخصی مبتلا به هراس اجتماعی به طور معمول از موقعیت­های ترس­آور اجتناب می­كند، به ندرت، شخص خود را به تحمل موقعیت اجتماعی یا عملكردی مجبور می­كند، اما اگر با این موقعیت‌ها روبه­رو شود اضطراب شدیدی احساس خواهد كرد. ممكن است یك دور معیوب اضطراب انتظاری منتج به درك توأم با ترس و نشانه­های اضطراب در موقعیت­های ترس­آور وجود داشته باشد، كه به عملكرد ضعیف واقعی یا فرضی در موقعیت‌های ترس­آور منجر شده، كه آن هم موجب شرمندگی و اضطراب انتظاری فزاینده در مورد موقعیت­های ترس­آور می­شود و بر همین روال ادامه می­یابد. ترس یا اجتناب باید به میزان قابل ملاحظه­ای با فعالیت عادی، كاركرد شغلی یا تحصیلی یا فعالیت­ها یا روابط اجتماعی شخصی تداخل نماید یا شخص باید پریشانی آشكاری را درباره ابتلا به هراس داشته باشد (راهنمای تشخیصی و آماری اختلال­های روانی، ۲۰۰۰).

۲-۳-۱ شاخص

تعمیم یافته: وقتی ترس­ها با اكثر موقعیت­های اجتماعی مربوط هستند (مانند آغاز كردن یا ادامه دادن گفتگوها) از این شاخص می­توان استفاده كرد: افراد مبتلا به اضطراب اجتماعی تعمیم‌یافته معمولاً از موقعیت‌های عملكرد در جمع و هم موقعیت­های روابط اجتماعی می­ترسند. چون مبتلایان به هراس اجتماعی اغلب گستره كامل ترس­های اجتماعی­شان را به طور خود انگیخته گزارش نمی­كنند. افراد مبتلا به اضطراب اجتماعی تعمیم یافته بیشتر احتمال دارد که کاستی­هایی را در عملکرد تمام موقعیت­های اجتماعی داشته یاشد (راهنمای تشخیصی و آماری اختلال­های روانی، ۲۰۰۰).

۲-۳-۲ ویژگی­ها و اختلال­های همراه

ویژگی توصیفی همراه اضطراب اجتماعی عبارتند از حساسیت مفرط به انتقاد، ارزیابی منفی یا طرد شدن، اشکال در ابراز خود، عزت نفس پایین یا احساس حقارت، مبتلایان به اضطراب اجتماعی اغلب از ارزیابی غیرمستقیم از جانب دیگران، مانند اجرای یک آزمون می­ترسند.آنها ممکن است مهارت­های اجتماعی ضعیف (مانند تماس چشمی ضعیف) یا نشانه‌های قابل مشاهده اضطراب داشته باشند. افراد دچار اضطراب اجتماعی اغلب در مدرسه در اثر اضطراب امتحان یا اجتناب از حضور در کلاس پیشرفت نشان نمی­دهند. آنها به دلیل اضطراب یا اجتناب از صحبت کردن در گروه­ها، در ملأعام یا با مراجع قدرت و همکاران ممکن است در کارشان پیشرفت نکنند. این اشخاص اغلب در شبکه­های حمایت اجتماعی اندکی دارند و کمتر ازدواج می­کنند. در مورد شدیدتر ممکن است از مدرسه اخراج شوند، بیکار بمانند و به دلیل اشکال در انجام مصاحبه استخدامی در جستجوی کار برنیایند، دوستانی نداشته باشند یا به روابط ناپایدار دل ببندند، از قرار ملاقات عشقی کاملاً اجتناب می­کنند، یا به زندگی با والدین خود ادامه دهند. علاوه بر این، اضطراب اجتماعی ممکن است با اندیشه­پردازی خودکشی‌گرایانه ارتباط داشته باشد، به ویژه وقتی که با اختلال­های دیگری همراه باشد. اضطراب اجتماعی ممکن است با اضطرابی، خلقی، مرتبط با مواد و پرخوری عصبی همراه باشد و معمولاً مقدم بر این اختلال‌ها می­باشد (راهنمای تشخیصی و آماری اختلال­های روانی، ۲۰۰۰).

۲-۳-۳ یافته‌های آزمایشگاهی

تاکنون هیچ آزمون آزمایشگاهی که بتواند اضطراب اجتماعی را تشخیص دهد یافت نشده است و شواهد کافی نیز برای حمایت از کاربرد هر نوع آزمون آزمایشگاهی (مانند تزریق لاکتات، استنشاق دی اکسید کربن) به منظور تشخیص از سایر اختلال­های اضطرابی در دست نیست (راهنمای تشخیصی و آماری اختلال­های روانی، ۲۰۰۰).


[۱]. Kumus

[۲]. Schonovice…

منابع فارسی:

– آقاباقری، حامد. محمدخانی، پروانه. عمرانی، سمیرا. فرهمند، وحید. (۱۳۹۱)، اثربخشی گروه درمانی‌شناختی مبتنی بر حضورذهن برافزایش ذهنی و امید بیماران ام اس. فصلنامه روانشناسی بالینی، ۴ (۱): ۳۱-۲۳٫

– امیدی، عبداله؛ محمدخانی، پروانه. (۱۳۸۷)، آموزش حضور ذهن به عنوان یک مداخله بالینی: مروری، مفهومی و تجربی. فصلنامه سلامت روان، ۱ (۱): ۱۴-۹٫

– امیدی، عبداله؛ محمدخانی، پروانه؛ دولتشاهی، بهروز؛ پورشهباز، عباس. (۱۳۸۸)، اثربخشی درمان ترکیبی حضورذهن مبتنی بردرمان شناختی و درمان رفتاری – شناختی برکاهش تعمیم­پذیری بیش از حد حافظه روانپزشکی بیماران مبتلا به افسردگی اساسی. فصلنامه تحقیقات علوم رفتاری دانشگاه علوم پزشکی و خدمات درمانی اصفهان، ۱۴ (۲): ۱۱۷-۱۰۷٫

– اناری، آسیه؛ شفیعی­تبار، مهدیه؛ پوراعتماد، حمیدرضا. (۱۳۹۰)، مقایسه اختلال اضطراب اجتماعی وکمرویی درمردان معتاد و غیرمعتاد. فصلنامه اعتیادپژوهی، ۵ (۱۷): ۲۰-۷٫

– بروند، فرانک. (۱۳۷۷)، فرهنگ توصیفی اصطلاحات روانشناسی. (مترجمان: مهشید یاسایی و فرزانه طاهری)، تهران: انتشارات قیام.

– پورافکاری، نصرت اله. (۱۳۷۳). فرهنگ جامع روانشناسی- روانپزشکی، جلد دوم، تهران: چاپ نوبهار.

– قلی­زاده، زلیخا؛ بابا پور خیرالدین، جلیل؛ رستمی، رضا؛ بیرامی، منصور؛ پورشریفی، حمید. (۱۳۸۹). اثربخشی نورفیدبک بر عملکردهای شناختی. پایان نامه دکترای اعصاب شناختی. دانشگاه تبریز.

– عبداللهی، نرمین؛ قلی زاده، زلیخا؛ آراسته، مدبر. (۱۳۹۲). اثربخشی درمان ترکیبی­شناسی رفتاری و دارو در مقایسه با درمان ترکیبی نوروفیدبک و دارو در کاهش علائم اضطرابی در بیماران مبتلا به اختلال اضطراب تعمیم یافته. پایان نامه کارشناسی ارشد روان­شناسی بالینی، دانشگاه کردستان.

– کنرلی، هلن. (۱۳۸۴). اختلالات اضطرابی. (مترجم: سیروس مبینی). تهران: انتشارات رشد.

– گل­پور چمرکوهی، رضا؛ محمدامینی، زهرا. (۱۳۹۱). اثربخشی کاهش استرس مبتنی بر حضورذهن بر بهبود ذهن آگاهی و افزایش ابراز وجود در دانش­آموزان مبتلا به اضطراب امتحان، مجله روانشناسی مدرسه پاییز ۱۳۹۱٫ ۱ (۳): ۱۰۰-۸۲ .

– معانی، ایرج. (۱۳۷۰). اضطراب، تهران: چاپ پژمان.

– وثوقی­فرد، فاطمه؛ علیزاده زارعی، مهدی؛ نظری، محمدعلی؛ کمالی، محمد. (۱۳۹۲). تأثیر نوروفیدبک و نوروفیدبک به همراه کاردرمانی مبتنی بر توانبخشی شناختی بر عملکردهای اجرایی کودکان اوتیستیک. مجله علمی پژوهشی توان­بخشی نوین، مجله علمی –پژوهشی توانبخشی نوین، ۷ (۲): ۳۵-۲۸…

خرید فایل